Identification of Pigments under the Microscope

Identification of Pigments under the Microscope

20-23 July 2015

International Academic Projecs for Professional Development Programme

Tutor Dr Tracy Chaplin

Polarzing Light Microscopy Cours for Identification of Pigments under the Microscope in LONDON! The cours is organised by International Academic Projects and our teacher is Tracy Chaplin. We are together with a small international group of seven women.

Colleague Hanna Tempest, Freelance Easel Paintings Conservator shows how to use the Chelsea filter (red transmission). This can be used as a means of distinguishing blue and green pigments. We learned a lot this first day, and start to speak ‘the language of pigments identification’. Never thought I would ever learn a new language the one that talks about the Identification of Pigments under the Microscope!

identification of pigments under teh microscopeInternational Academic Projects 2015

Morgane Noly painting conservation internship

painting conservation internship

Morgane Noly

My name is Morgane Noly, and I’m a French student of painting restoration at Ecole de Condé in Lyon. I have always been interested in art and art history. At the age of twelve, I heard for the first time about professional restoration of paintings. I saw a very old and damaged painting and, as a very sensitive girl, I couldn’t understand why people would let it be like that. This is how, after some research, I discovered restoration and conservation of art and it became immediately a passion for me.

During the month of June 2015, between the second and third year of the first cycle of my education, I had the chance to do an internship abroad at the atelier of Marjan De Visser. For me, going outside France permits me to discover a new way of thinking and another vision on painting conservation and restoration. This is a really interesting and rewarding experience. I think it’s important to see daily work life at and the organisation of a conservation and restoration atelier. For a student, this is the only way to see the reality of a profession.

During this month I learned and practiced a cleaning technique developed by Richard Wolbers. I also worked in different museums and participated in conservation projects like the De Ploeg Painting Conservation Project in the depot of the Groningen Museum. I really enjoyed doing different work types, to see the variety of techniques a restorer can use in restoration.

 

stagiaire

 

 

Stichting Behoud Moderne Kunst

van Stichting Behoud Moderne Kunst

Op donderdag 11 juni, tijdens de Kunststofdag  van Stichting Behoud Moderne Kunst, over Lijmen en tapes presenteerde Marjan de Visser over ‘Setting 01’. Het kunstwerk dat bestaat uit tape op raatkarton, werd in door Jochem Rotteveel gemaakt in 2009. Op de eerste expositie in januari 2010 bij Galerie MK in Rotterdam kocht Marjan de Visser dit werk. Direct daarop is rond het werk een project opgestart door Jochem en Marjan om het verouderingsproces te volgen. Hiervoor werd een interview gehouden, werden test-monsters gemaakt en op verschillende wijze bewaard, is het werk gefotografeerd en zijn detail foto’s gemaakt en genummerd. Drie jaar later tijdens een tweede gezamenlijke beoordeling werd een verschil geconstateerd in de witte tape, die op enkele plaatsten transparant was geworden.stichting behoud moderne kunstVervolgens is een stukje wit tape onderzocht door Birgit van Driel.  Birgit van Driel is een PhD candidate bij het Rijksmuseum, RCE & TU Delft. Zij onderzoekt de invloed van Titaanwit op de degradatie bij organisch materiaal binnen de moderne kunst.

Uit haar onderzoek werd duidelijk dat niet het Titaanwit (rutiel) dat aanwezig is in de tape, de oorzaak is van het transparant worden. Wat de reden wel zal zijn is nog niet bekend.

Het kunstwerk ‘Setting 01’ zal de komende jaren onderwerp van onderzoek naar veroudering blijven. Het is een ongoing proces, dat vast nog vaker zal worden gepresenteerd op een kunststofdag van Stichting Behoud Moderne Kunst.

acrylverf

restauratie en conservering van acrylverf schilderij maart 2015

Acrylverf. ‘Etende mensen’ is een wandschildering uit 1969, geschilderd met acrylverf en oliestift door Lucebert in opdracht van de Erasmus Universiteit te Rotterdam voor de mensa van het nieuwe gebouw. Dat is ook goed te zien aan de voorstelling van grijnzende en etende mensen maar ook aan het schoolbordje dat op het linker deel is gemonteerd. Daar kon de kok de daghap op schrijven!  Nu hangt het 300x600cm grote werk in gang A gebouw, van de Erasmus Universiteit aan de Burgemeester Oudlaan 50, Rotterdam.

De beheerders van de kunstcollectie EUR startte in juli 2013 met een inventarisatie van de condities van het kunstwerk. ‘Etende mensen’ van Lucebert is een belangrijk werk in hun collectie. Drie restauratie ateliers werden uitgenodigd voor het opstellen van een conditierapport en conservering en restauratie voorstel waaronder Restauratieatelier Marjan de Visser. In januari 2015 kreeg Marjan de Visser de opdrachtbevestiging. De werkzaamheden duren twee weken en worden uitgevoerd door Marjan de Visser en Amelie Schwark.

Iedereen is vrij om week 13 (2015) te komen kijken naar de restauratie en conservering door Marjan de Visser en Amelie Schwark.

Voor de reiniging van de acrylverf wordt iedere kleur gemeten op zuurtegraad en geleidbaarheid. Maar goed ook want in dit acrylverf schilderij blijkt dat iedere kleur een andere waarden te hebben. Dus mengen we voor iedere kleur een ander reinigingsmengsel. Zo kunnen we veilige 46 jaar vuil verwijderen. Voordat we starten beoordelen we de resultaten van onze reinigingstesten onder de Dino-lite microscoop bij 60x en 200x vergroting en vergelijken die met de foto van voor de behandeling.

acrylverf reiniging

acrylverf reiniging

We gebruiken zowel de reinigingsets van The Modular Cleaning Program als van de CAPS workshop. Marjan de Visser heeft les gehad in het gebruik van deze twee aan elkaar verwant zijnde reinigingstechnieken die speciaal zijn ontwikkeld voor acrylverf. Zie hiervoor de links naar de workshops over acrylverf reiniging The Modular Cleaning Program door Chris Stravoudis en de CAPS workhop speciaal ontwikkeld voor acrylverf schilderijen door The Getty Conservation Institute, de Tate Modern en The Canadian Conservation Institute.

Acrylverf is een relatief jonge verf die in de jaren 60 van de 20e eeuw werd ontwikkeld in Amerika en eind jaren 60 ook in Nederland werd gebruikt door kunstenaars. Lucebert was er vroeg bij. En wij ook, want door deze reinigingstechnieken toe te passen op deze wandschildering laten we na conservering een gezond verfoppervlak achter.

 

Dürst Britt Mayhew kunstgalerieën in de Van Limburg Stirumstraat te Den Haag

Dürst Britt Mayhew kunstgalerieën in de Van Limburg Stirumstraat te Den Haag

Dürst Britt Mayhew kunstgalerieën, een nieuwe aanwinst voor de Van Limbrug Stirumstraat. De Van Limburg Stirumstraat te Den Haag ligt in de Stationsbuurt bij het Hollands Spoor. Het is een multiculturele en creatieve buurt(station) om te wonen en te werken. Er zijn meerdere kunstzinnige bedrijven gevestigd in de Stations buurt. De Stations buurt is ook bekend van het Carnivale spectakel in het Huygenspark tussen kerst en oud&nieuw.  Sinds het najaar 2014 is hier THE STUDENT HOTEL gevestigd tussen de Van Limburg Stirumstraat en de Hoefkade. De zijstraten van de Stationsweg dragen namen van regeringshoofden. Het zo genaamde Haags Driemanschap, Gijsbert Karel van Hogendorp, Graaf Leopold van Limburg Stirum en Van der Duyn van Maasdam. Daar vinden we veel kunstenaarsateliers en creatieve werkplaatsten. In de Van Limburg Stirumstraat -die loopt van de Stationsweg naar het Oranjeplein- zijn veel kleine creatieve bedrijven gevestigd. Bijvoorbeeld  restauratieatelier Marjan de Visser, Ralph Kamena fotografie, Master story teller Michael Driebeek van der Ven, en RAAM praktijk voor sociale architectuur. Sinds kort is in de Van Limburg Stirumstraat in Den Haag een galerie gevestigd. Dürst Britt & Mayhew kunstgalerieën. Dürst Britt Mayhew kunstgalerieën is een plaats voor hedendaagse internationale kunst. De aller eerste opening werd gehouden op Valentijnsdag 2015. De tentoonstelling heet Urbi et Orbi toont jonge kunstenaars en is te zien tot en met 4 april 2015. De opening werd gesponsord door WARSTEINER Nederland en Aperol Spritz. Het was een zeer goed bezochte opening. De Stationsbuurt en in het bijzonder de Van Limburg Stirumstraat in Den Haag zijn dankzij Dürst Britt Mayhew kunstgalerieën weer een stukje mooier en aantrekkelijker geworden nationaal maar ook internationaal!

openings tentoonstelling Urbi et Orbi, bij Dürst Britt & Mayhew kunstgalerieën 2015

openingstentoonstelling Urbi et Orbi, bij Dürst Britt & Mayhew kunstgalerieën 2015

Hanae Wilke bij Dürst Britt & Mayhew kunstgalerieën.

Hanae Wilke bij Dürst Britt & Mayhew kunstgalerieën.

 

Studio Minke Themans

Studio Minke Themans

 Studio Minke Themans heeft mijn nieuw visitekaartje ontworpen,
Minke Themans heeft zich laten inspireren door mijn site ontwerp en kleuren,
de naam is zonder hoofdletters: mooi lettertype en goed gespatieerd.
de foto met het oog is een detail uit een prachtig 18e eeuws jongensportret dat ik in restaureerde.
(een foto van het portret kom je verder in mijn site tegen)
de informatie aan de andere zijde is in lichtblauw letters op een wit veld met een blauwe rand. een mooi detail is de schuine lijn van de kaart.

visitekaartje marjan achterzijde door Studio Minke Themans

Formaat: 86×55 mm
Papier: promail plus 250 gram wit
Afwerking met persvernis
Schuin afsnijden
Drukgang 6/2
met twee PMS kleuren
Kleurproef (om kleurechtheid te zien van foto.)

Het visitekaartje is gedrukt bij Mediacenter in Rotterdam

schilderij restaurator-moderne schilderkunst

schilderij restaurator-moderne schilderkunst

Je kan nooit te vroeg beginnen met rondkijken welk beroep je zult gaan kiezen…

misschien wil je wel schilderij restaurator worden! schilderij restaurator-moderne schilderkunst bijvoorbeeld.

Op een sombere zondag namiddag ga ik -schilderij restaurator- toch mijn restauratie atelier in, om een vroeg schilderij van Bram Bogard te reinigen.  Komt mijn dochter van 10 binnen…die zegt dat ze ook een schilderij wil restaureren. Ze mag het  testschilderij -op straat gevonden- restaureren. Na een korte uitleg rolt ze met een Adjusted water het vuil van het verfoppervlak met een zelf gerold wattenstaafje. Super ijverig… en schoon dat het wordt! Zal ze echt een schilderij restaurator worden?

Zelf ben ik schilderij restaurator geworden omdat ik op de kunstacademie in Arnhem -waar ik van 1983-1988 aan de afdeling vrije kunst studeerde-  er achter kwam dat ik meer interesse had in de materie en de opbouw van een schilderij dan het scheppen van kunst. Ik bekwaamde me in het maken van spanramen, het opspannen van doeken en het prepareren met konijnenlijm. Au bain marie werd de lijm verwarmd en door mij geduldig in dunne lagen op het doek aangebracht. Mijn doekjes van toen zien er nog goed uit! Destijds werd het voor mij  al duidelijk dat ik meer met schilderij restauratie en schilderij restaurator moderne schilderkunst had dan met het kunstenaars bestaan. Vooral moderne schilderkunst heeft mijn aandacht omdat ik uit ervaring weet hoe divers en bizar moderne schilderijen kunnen zijn. Als student was ik geinspireerd door de Duitsers, vooral George Baselitz en Anselm Kiefer. De kunstakademie bleek dan ook niet het eindstation. Ik zocht mijn weg verder …tot ik mijn doel bereikte in een eigen schilderij restauratieatelier in Den Haag. Nu ben ik al 20 jaar zelfstandig als schilderij restaurator-moderne schilderkunst (nov 2014). Het leren gaat oneindig door… Inmiddels conserveer ik zelf de werken van Anselm Kiefer. En zo zie je dat kinderen heel snel oppikken wat je doet, het is kijken en na doen. Ze zijn meesters in het kopiëren.

schilderij restauratie moderne schilderkunst

schilderij restauratie-moderne schilderkunst

Leon Joubert

Leon Joubert, een echte landschapsschilder

Geboren in Quimper een stad in Bretagne, schilderde hij verschillende pitoreske landschappen, vooral rondom Parijs en aan de Seine. Zijn leraren waren onder andere Cormon en ook de landschapsschilder Leon Pelouse. De gemeente Rijswijk heeft een groot schilderij met landschap van hem in bezit.

Joubert was een lid van de Société des Artistes Francais sinds 1883 en deed als lid mee aan de Parijse Salon. Hij kreeg een eervolle vermelding in 1884, en ontving een derde klas medaille in 1889 en een bronzen medaille in 1889 en 1900. Leon Joubert is vertegenwoordigd in het Museum in Montpellier met L’Embouchoure de l’Arquenon, in het Museum in Montreal  Environs de Rochefort, en Chateaubriand a Saint Malo, en in het  Museum in Saint Brieuc met Automne a Clairfontaine.  Hij ontving de prijs voor de schilderkunst op 27 april 1897 met Paysage de la Clouriere, dat toen 195 Franse Francs kostte. (info tekst achterop spieraam)

Leon Joubert biografie

Leon Joubert biografie

Het is helaas niet duidelijk of het schilderij dat ik voor de Gemeente Rijswijk restaureerde nu het landschap bij Clouriere is. Maar dat werk heeft een zeer helder licht en sterke diepte werking. Het heeft daarom na restauratie een mooie plek gekregen in de Raadszaal van Rijswijk.
raadszaal Rijswijk foto Jeroen Prinsenraadszaal Rijswijk foto Jeroen Prinsen

 

  

 
 

De Ploeg Conservation Project Groningen, 1st September – 12th September 2014 Written by Anna Don

De Ploeg Conservation Project

Groningen, 1st September – 12th September 2014

Written by Anna Don

I became involved in the De Ploeg Conservation Project through contact with Marjan de Visser, a painting conservator based in Den Haag who correlated with Groninger Museum for this extensive project. I am currently studying for a BA (Hons) in Art Conservation at City and Guilds of London Art School in the UK, and relished the opportunity to be involved in part of this. It not only provided an insight into the process of conserving such a large collection of paintings, but also provided the opportunity to work in an overseas environment and immerse myself in a new team.

The De Ploeg Conservation Project aimed to assess and conserve over three hundred of the Groninger Museum’s collection of De Ploeg paintings; a movement most prominent during the early 20th century. ‘De Ploeg’ consisted of Groningen-based artists whose works were heavily influenced by the Expressionist, Constructivist and Impressionist movements, and was driven by a desire to create more opportunities to exhibit their work. Our team was brought in to photograph, assess the condition, dry clean, apply cushioning to the rebate of the frames, and apply new backings to the paintings to stabilise slack canvases. Where necessary on more damaged and degraded paintings, Marjan de Visser and her colleague Susan Smelt would consolidate vulnerable paint layers, and fill and retouch losses.

before and after the foam-core backing was applied to the painting).

before backing was applied

before backing was applied

after backing was applied

after backing was applied

 

 

 

 

 

 

 

The team working on this project consisted of six conservators and interns, fronted by Marjan de Visser, and painting conservator Susan Smelt. The interns involved for these two weeks were Sjoukje van der Laan and Marleen Wagenaar, both completing their Masters in the Conservation of Modern Art at the University of Amsterdam, Celine de Ruiter who is currently studying Restoration and Decoration at Cibap, and myself. Our varying levels of experience were a positive component of the project, as each one of us was able to suggest and implement different ideas to aid the process. As the project will continue throughout 2014 and 2015, this was particularly relevant at such an early stage, as the method was still evolving.

Celine photographing

De Ploeg Conservation Project Groningen, 1st September – 12th September 2014 Written by Anna Don

Marleen and Sjoukje re-fitting frames

Marleen and Sjoukje re-fitting frames

Prior to the beginning of the project, a rating system of treatment for each painting was established, allowing us to achieve continuity in the work we were carrying out. The rating each painting was given, either A, B, C or D, clearly outlined whether it needed excessive conservation and restoration in a studio environment, or whether it was in a stable enough condition that a general preventative conservation treatment would suffice. While working on such a large collection, it quickly became clear how important it was to create and maintain a working system to make the best use of our studio and keep track of the many paintings circulating the space, and what work had been done on them. In many situations this opened up a good dialogue on the most efficient way to treat the paintings, for example whether the panel paintings required the same foam-core backings that were applied to canvas paintings, to supply further protection, or whether this was a superfluous addition.

Often, I found the most fascinating part of the project to be the examination of the paintings. It was extremely gratifying to attempt to understand the artists’ intentions and processes simply by looking. For example, ascertaining whether the artist applied the ground themselves or whether it was pre-prepared by a factory, and whether the frame was original, re-used or new. Through thorough visual examination we were sometimes able to identify certain materials, such as the presence of a fugitive red lake pigment that had been preserved only underneath the rebate of the frame, but had faded due to light exposure on all uncovered areas.

Red lake pigment

Red lake pigment

One particularly interesting case involved a maroeffle substrate, where a painted canvas had been adhered to a piece of wood that had not been cut down to size. This led to an interesting conversation with Marjan and Celine regarding the intention of the artist, regarding whether he had chosen this substrate or if this had been a subsequent decision later on. The discussion drew on evidence provided by the method of painting and the current state of the canvas, which allowed us to arrive at a theory.

A technique that is unique to the De Ploeg movement is the experimentation of wax with oil paint, providing a more matt, level finish, without the definitive brush strokes of oil paint. Often, what appeared to be wax paint would be later discovered to be purely oil used in a particular way, or vice versa, which added an intrigue to the technique, and our way of identifying it. As this raised questions that were unable to be immediately answered, it provided a good discussion among our team.

This project provided me with an excellent basis into further work in paintings conservation, through examination, techniques and materials. Although I was only part of it for two weeks, the project was already gaining momentum. This was highlighted by the interest of newspaper Dagblad van het Noorden, who published an article on the work being undertaken. The collection itself is an incredible selection of paintings to be able to understand and work on so closely, and I was thrilled to have the opportunity to be part of this project.

Anna Don

IMAT is the first application of carbon naotubes in art conservation

IMAT is the first application of carbon naotubes in art conservation

IMAT stands for Intelligent Mobile Multipurpose Accurate Thermo-electical. It is a mild heating device for conservation of cultural heritage assets. At 20th of October 2014 Marjan de Visser attended a workshop & demonstration hosted by the Stichting Restauratie Atelier Limburg (SRAL) in Maastricht. At this meeting the IMAT prototypes were introduced through the presentation of IMAT design and operational parameters, illustrated with the case studies bij Conservators from Italy, USA, the Netherlands an Lithuania, involved in the project in the Bonnefantenmuseum. Participants could have hands on experience with the  device at the SRAL.

Speakers on the programme were Tomas Markevicius and Nina Olsson (IMAT research project), Helmut Meyer (Future Carbon GMBH), Dr. Rocco Fuereli, Stefano Pieri and Lorenzo Giardina (University of Florence), Lorenzo Conti (Painting Conservator)Laura Amorosi (Painting Conservator) Kate Seymour & Stijn Lenaerts (SRAL Painting Conservators).

The project is funded by the European Commission’s Seventh Framework Programme (FP7) for research. Partners are Universita degli Firenze (Italy)-coordinator, Nadine Press S.r.i. (Italy), Future Carbon GMBH (Germany), C.T.S. S.r.i. (Italy), Amorosi Laura Studio (Italy), Sefar AG (Switserland), Lorenzo Conti Studio (Italy), Istituto per l’Arte e il Restauro Palazzo Spinelli (Italy), Stichting Restauratie Atelier Limburg SRAL (the Netherlands), Tomas Markevicius and Nina Olsson (Lithuania) Lietuvos Dailes Muziejus (Lithuania).

IMAT stands for Intelligent Mobile Multipurpose Accurate Thermo-electical.

IMAT stands for Intelligent Mobile Multipurpose Accurate Thermo-electical.

The project can be followed by the website: www.imatproject.eu

Marjan de Visser writes for the Au Courant of the Association Restorers Netherlands a report of this meeting in the first comming issue of 2015

Restauratie Nieuwe Kerk Delft, Jacob Por

Gallery

This gallery contains 3 photos.

Nederlands Erfgoed beheren en behouden, hoe doe je dat, ga kijken op de restauratie website van de Nieuwe Kerk in Delft die heeft in de koepel een mooie schildering uit 1923 gemaakt door Jacob Por. Prachtige symmetrische patronen in rood, … Continue reading