Edzard Jacob Tjarda van Starkenborgh

Edzard Jacob Tjarda van Starkenborgh is weer thuis

Martinus van Grevenbroeck schilderde het portret van Edzard Jacob Tjarda van Starkenborgh (1657-1716) in de tweede helft van de zeventiende eeuw. Edzard draagt een prachtig kostuum met leeuwenkoppen en rode linten. De leeuw brult vurig. Edzard Jacob werd in 1673 op 16-jarige leeftijd borgheer van Verhildersum.

landgoed verhildersum

landgoed verhildersum

In 2017 heeft Landgoed Verhildersum te Leens kans gezien om het schilderij te bemachtigen op een veiling van veilinghuis Sotheby’s in Londen. Dit was mogelijk dankzij de fantastische hoge respons op de in allerijl georganiseerde crowdfunding en een bijdrage van de Vereniging Rembrandt.

edzard jacob tjarda van starkenborg

edzard jacob tjarda van starkenborg

Samen met Brigitte Taal en Tamara Venema onderzocht ik het schilderij en de lijst om de condities te beschrijven en een conservering plan op te stellen voor het bestuur van de borg.

Het portret is geschilderd op een eikenhouten paneel bestaande uit drie eikenhouten planken met een vertikale nerf richting. De planken zijn koud verlijmd en de naden bevinden zich links en rechts van het gezicht. In de naden zitten vier zwaluwstaarten. Aan de achterzijde is het paneel aan alle vier de kanten afgeschuind. In het hout zijn bewerkingssporen van zaag en schaaf zichtbaar. De voorstelling is in olieverf geschilderd. De verflaag is dun en er zijn veel aardtinten gebruikt. Op sommige plekken – met name in de kleding en het gezicht – is de houtnerf zichtbaar door de verflagen heen. Over het oppervlak van het schilderij zijn twee vernislagen aangebracht. De onderste vernislaag is de oudste en die is in het verleden alleen bij het gezicht verwijderd. Het schilderij zit in een vroeg18e eeuws Engelse Lely lijst.

Edzard Jacob Tjarda van Starkenborgh

Edzard Jacob Tjarda van Starkenborgh

Paneel en lijst zullen worden geconserveerd en waar nodig gerestaureerd.Het schilderij zal worden schoongemaakt van vuil en oude vernislagen. Voor de lijst moet nog een goed plan worden opgesteld. En als het klaar is zal Tjarda van Starkenborgh volgend jaar 2018 in de mooie zaal van de borg komen te hangen, tegenover het grote familieportret. Dit is ook door Martinus van Grevenbroeck geschilderd.

borg verhildersum

borg verhildersum

http://www.verhildersum.nl/nl/museum/edzard-komt-thuis/

https://rkd.nl/nl/explore/artists/record?query=Martinus+van+Grevenbroeck+&start=0

http://www.sothebys.com/en/auctions/ecatalogue/2017/old-masters-l17030/lot.122.html

https://www.groningerarchieven.nl/historie/schatkamer/bijzondere-archiefstukken/de-borg-verhildersum-en-haar-machtige-vrouwen-2

https://www.lauwersland-online.nl/edzard-is-eindelijk-weer-thuis/

https://www.deverhalenvangroningen.nl/alle-verhalen/het-grote-familieportret-tjarda-van-starkenborgh